Jakie przesłanki trzeba wykazać, żeby sąd otworzył postępowanie sanacyjne, i jakie są najczęstsze powody odmowy?

Postępowanie sanacyjne jest najbardziej „głębokim” trybem restrukturyzacji i z perspektywy sądu nie jest narzędziem do samego odsunięcia w czasie problemów płynnościowych, tylko do realnej poprawy sytuacji przedsiębiorstwa przy istotnej ingerencji w zarząd i relacje z wierzycielami. W praktyce oznacza to, że we wniosku trzeba nie tylko wskazać podstawę prawną, ale przede wszystkim przekonująco uprawdopodobnić stan niewypłacalności albo zagrożenia niewypłacalnością oraz wykazać, że sanacja ma sens gospodarczy i może doprowadzić do zawarcia (i wykonania) układu.

Kluczowe jest „uprawdopodobnienie”, czyli przedstawienie spójnego, opartego na dokumentach obrazu finansów i źródeł kryzysu. Zwykle ciężar dowodowy opiera się na aktualnych danych (bilans, rachunek zysków i strat, przepływy pieniężne, zestawienie zobowiązań i należności), wiarygodnej liście wierzycieli oraz opisie działań naprawczych i ich wpływu na rentowność/płynność. Dobrze oceniane są wnioski, w których wstępny plan restrukturyzacyjny nie jest „życzeniowy”, tylko pokazuje mechanizm poprawy (np. redukcja kosztów stałych, restrukturyzacja zadłużenia, sprzedaż zbędnych aktywów, zmiana modelu operacyjnego) wraz z realnymi terminami i założeniami.

Równie ważna jest przesłanka „techniczna”: zdolność do ponoszenia kosztów postępowania i wykonywania bieżących zobowiązań po jego otwarciu. Sąd bada, czy dłużnik ma (lub wiarygodnie pozyska) środki na finansowanie toku sanacji, bo postępowanie, które od początku „nie ma z czego żyć”, zwykle jest uznawane za bezcelowe i szkodliwe dla wierzycieli. W tym kontekście znaczenie ma też transparentność i gotowość do współpracy z organami postępowania (zarządcą, sędzią-komisarzem), bo sanacja wymaga intensywnego raportowania i dyscypliny wykonawczej.

Najczęstsze powody odmowy otwarcia sanacji to: nieprzekonujące uprawdopodobnienie niewypłacalności/zagrożenia (albo sprzeczne dane), braki formalne i niekompletne załączniki, założenia planu naprawczego oderwane od realiów (np. brak źródeł finansowania, nierealne wzrosty przychodów), a także ocena, że postępowanie nie doprowadzi do układu albo nie zabezpieczy w wystarczającym stopniu interesu wierzycieli. W praktyce odmowy wynikają często nie z samej „idei” restrukturyzacji, lecz z jakości przygotowania wniosku i dokumentacji: niespójności w liczbach, nieaktualne zestawienia, pominięcie części wierzycieli, brak wyjaśnienia przyczyn zaległości czy brak planu na bieżące płatności.

To nie jest porada prawna.